جلال جلالى زاده
13
مبادى و اصطلاحات علم فقه ( فارسى )
مبادى فقه بر هرشخص مبتدى لازم است پيش از فراگيرى مسائل هرعلمى با مبادى و مقدمات آن علم آشنا شود تا با بينش و اطلاع كافى وارد حوزه آن علم شود و عمر خود را با دقت و حسابشده در آن صرف نمايد و بهره لازم را بگيرد . بنابراين شايسته است كه مبادى دهگانه را بشناسد كه آنها عبارتند از : 1 - تعريف علم 2 - موضوع 3 - فايده 4 - مسائل 5 - اسم 6 - كمك گرفتن از ديگر علوم 7 - حكم شارع درباره آن 8 - نسبت آن با ديگر علوم 9 - مرتبه آن 10 - مؤلف و واضع آن . كه برخى آنها را اين گونه به نظم درآوردهاند : إن مبادى كل علم عشره * الحد و الموضوع ثم الثمره و نسبة و فضله و الواضع * و الاسم الاستمداد حكم الشارع مسائل البعض بالبعض اكتفى * و من درى الجميع حاز الشرفا شاعر ديگرى گفته است : من رام علما فليقدم أوّلا * علما بحدّه و موضوع تلا و واضع و نسبة و مستمد * منه و فضله و حكم يعتمد و اسم و ما أفاد و المسائل * فتلك عشر للمنى وسائل و بعضهم منها على البعض اقتصر * و من يكن يدرى جميعا انتصر